బ్యాంక్ ఆఫీసర్ గా సెలెక్ట్ అయ్యి మద్రాస్ బీచ్ రోడ్ లో ఉన్న ట్రైనింగ్ కాలేజీ లోకి అడుగు పెట్టా.
మనకు టక్ చేయటం అలవాటు లేదు.అందరూ టిప్ టాప్ గా ఉన్నారు. దేశం నలుమూలల నుండి,మొదటి 30 రాంకర్లతో ఫస్ట్ బ్యాచ్.. నేను గారిది 9 రాంక్. మద్రాస్ విల్లివక్కంలో నా యూనివర్సిటీ లో సీనియర్ రామకృష్ణ ఫామిలీ తో ఉండేవారు.ఆయన ఇంట్లోనే మకాం. యూనివర్సిటీ నుండి ఆయన్ని నేను మామాజి అనే పిలేచేవాడిని. (ఆ ముచ్చట మరొక్కప్పుడు).
రోజు 49 బస్ అనుకుంటా ఎక్కటం బీచ్ రోడ్ లో దిగటం.మధ్యాన్నం తంబుచెట్టి స్ట్రీట్ లో హోటల్ భోజనం. ఆ వచ్చిన బ్యాచ్ లో నాతో బాటు విజయవాడ ఇంటర్వ్యూ లో పరిచయమైనఅమ్మాయి (తనది మొదటి రాంక్ ) కూడా ఉంది. ట్రైనింగ్ చాలా సీరియస్ గా ఉండేది. ఆ 30 మందిలో, సౌత్ నుండి 18, నార్త్ నుండి 12 మంది ఉండేవారు. 8 గురు అమ్మాయిలు ఉండేవారు. ట్రైనింగ్ లో అందరూ మహా చురుకు గా ఉండేవారు. కాఫీ బ్రేకుల్లో మెల్ల మెల్ల గా స్నేహితులయ్యారు.
అందులో మద్రాస్ లో ఉంటున్న అమ్మాయి నిండు చూలాలు.
ఆ అమ్మాయి మూవ్మెంట్స్ మెల్లగా ఉండేవి.అందరూ గబ గబ పనులు చక్కబెడుతుంటే తను వెనక బడి పోయేది.మొదటి రెండు రోజులు చూసాను. ఇక నేను నా చైర్ ను తన పక్కన వేసుకొని కూర్చున్నా. అందరూ వెళ్ళి పోతున్నా, నేను తనతో మెల్లగా వెళ్ళటం,తనకు ఏదైనా కావాలంటే నేను fetch చేయటం,వాటర్ బాటిల్ నింపి పట్టటం లాంటి చిన్ని చిన్ని పనులు చేసేవాడిని. బయటకు కాఫీ కి వెళ్ళాలంటే అందరూ గబ గబ వెళ్ళేవాళ్ళు. నేను మెల్లగా తనతో వెళ్ళేవాడిని.
ఇలా 4 వారాలు గడిచాయి.
ఇంకో రెండు రోజుల్లో ట్రైనింగ్ ముగుస్తుందనగా ఆ అమ్మాయి నన్ను ఇంటికి డిన్నర్ కు పిలిచి భర్త,అత్త మామలు,ఆడపడుచు లను పరిచయం చేసి,వాళ్ళతో డిన్నర్ అయ్యాక నాకు ఓ పార్కర్ పెన్ గిఫ్ట్ ఇచ్చింది.
లాస్ట్ రోజు ,అందరూ బై బై చెప్పుకుంటుంటే,తను నాదగ్గరకు వచ్చి నాకు షేక్ హ్యాండ్ ఇచ్చి, గౌస్,నాకు నీలాంటి అబ్బాయి పుట్టాలని రోజు దేవుణ్ణి ప్రార్థిస్తున్నా” అని చెప్పింది. నా కళ్ళు తడి అయ్యాయి.
జీవి తన చిత్తం తో విత్తం మరియు అంతకంటే ఇంకా ప్రాముఖ్యమైన విషయాలని గ్రహించే ప్రక్రియే జీవితం అంటే ..
జీవితమంటేనే ఉగాది పచ్చడి కూడానూ
ఇలాంటి పెద్ద పెద్ద విషయాల్లో సినీకవులు ఏమి చెప్పారో అని చూస్తే పోలా, మీ మూడుని బట్టి మీకు ఇక్కడ లిస్ట్ చేయపడ్డ వివిధ పాటలతో మీకు ఒక కనెక్షన్ ఏర్పడచ్చు. అంటే షడ్రుచులు మరియు నవరసాలు ఆస్వాదిస్తేనే కదా తెలిసేది వర్ణన కన్నా.
పాటలన్నీ మొదటి/రెండు చరణాలలో ఎక్కడో అక్కడ జీవితం లేదా జీవన, బ్రతుకు అన్న మాట (లేదా అలాంటి అర్ధం) వస్తే అది ఒక పాపులర్ పాట అయితే దాన్ని ఈ కూర్పు లోకి చేర్చాను, ఈ పాటలన్నీ క్రానోలోజికల్ ఆర్డర్ లో అంటే పాత పాటలు ముందుగా లిస్ట్ చేస్తున్నాను. ముందుగా తెలుగు పాటలు – ఆ తర్వాత హిందీ పాటలు కూడా లిస్ట్ చేస్తున్నాను, హిందీ లో కూడా జీవన్ లేదా జిందగీ అన్న మాట లేదా అలాంటి అర్ధం వస్తే దాన్ని ఈ క్రింది కూర్పు లో కి చేర్చుకున్నాను
ప్రస్తుతానికి తెలుగు లో ఒక 37 పాటలు మరియు హిందీలో 34 పాటలు ఈ కూర్పు లో కి చేరాయి ! ఇంకా ఏవైనా తడితే వీటిలోకి చేరుస్తాను (It will be in Chronological Order)
Telugu List
దేవదాసు ( 1953) లో
కల ఇదనీ నిజమిదనీ తెలియదులే
బ్రతుకింతేనులే బ్రతుకింతేనులే
అనార్కలి (1955)
జీవితమే సఫలమూ రాగ సుధా భరితమూ
ప్రేమ కథ మధురమూ
శబాష్ రాముడు (1959) లో
జయమ్ము నిశ్చయమ్మురా భయమ్ము లేదురా (ఇందులో జీవితం అన్న మాట లేకపోయినా దాదాపు అదే అర్ధం వచ్చే మోటివేషనల్ లిరిక్స్ వున్నాయి)
వెలుగునీడలు (1961) లో
కలకానిది విలువైనది బ్రతుకు
కన్నీటి ధారలకే బలిచేయకు
గుడిగంటలు (1964) లో
జన్మమెత్తితిరా అనుభవించితిరా
బ్రతకు సమరంలో అలిసిపోయితిరా అన్న పాట
(ఇది కొంచం నిరాశ నిస్పృహ అనే కోణాల్లో ఉంటుంది)
లక్ష్మీ నివాసం (1966) లో
ధనమేరా అన్నిటికీ మూలం
ఆ ధనం విలువ తెలుసుకొనుట మానవ ధర్మం (యశ్వీ రంగారావు గారి పాట)
రంగుల రాట్నం (1966) అనే సినిమాలో టైటిల్ సాంగ్
జీవితమంటే అంతులేని ఒక పోరాటం
సంబరాల రాంబాబు (1970) లోనిది (ఇందులో చలం హీరో )
ఎంతో చిన్నది జీవితం ఇంకా చిన్నది యవ్వనం
అనుభవించరా
అన్న లైన్స్ తో శ్రీమంతుడు (1971) మూవీ – అక్కినేని గారి స్టైల్ లో
వాగ్దానం (1971) లో
బంగరు నావా బ్రతుకు బంగరు నావా
కలెక్టర్ జానకి (1972) లో
జీవితమే ఒక ఆట అది వెలుగు నీడల సయ్యాట అనే ఒక ముక్క (ఇది ఒక హీరోయిన్ ఓరియెంటెడ్ మూవీ అని చెప్పచ్చు )
ఈ లైన్స్ మొదట్లో రాదు కానీ మధ్యలో వస్తుంది – కానీ ఇవే మెయిన్ లైన్స్
విచిత్రబంధం అన్న సినిమా(1972) లో
అందమైన జీవితమూ అద్దాల సౌధమూ
అన్న లైన్స్ తో
జీవన తరంగాలు (1973) లో
ఈ జీవన తరంగాలలో ఆ దేవుని చదరంగంలో ఎవరికీ ఎవరూ సొంతమూ ఎంతవరకూ ఈ బంధమూ
నిప్పులాంటి మనిషి (1974) మూవీ లో
స్నేహమేరా జీవితం స్నేహమేరా శాశ్వతం – సీనియర్ ఎన్టీఆర్ ఫాన్స్ కోసం
రెబెర్ స్టార్ కృష్ణం రాజు గారి పాట అమరదీపం (1977) లోది
నా జీవన సంధ్యా సమయంలో ఒక దేవత ఉదయించింది
గోరంత దీపం (1978) మూవీ లో టైటిల్ సాంగ్ – ఇది కూడా హీరోయిన్ ఓరియెంటెడ్ మూవీనే (ఇందులో జీవితం అన్న పదం లేకపోయినా మొత్తం సాంగ్ అంతా జీవితం పైన దృక్పధం కోసమే కదా)
దీపారాధన అన్న మూవీ(1980) లో తెల్లకాగితం మనిషి జీవితం అన్న పాట శోభన్ బాబు గారి ఫాన్స్ కోసం
ఓ బాటసారీ ఇది జీవిత రహదారీ
ఎంత దూరమో ఏది అంతమో
అన్న ఈ పాట ఇల్లాలు (1981) సినిమాలో
ప్రేమాభిషేకం (1981/82) లో నించి కూడా ఒక పాట
ఆగదు ఏ నిముషం నీ కోసము
ఆగితే సాగదు ఈ లోకము
ముందుకు సాగదు ఈ లోకము(గమనిక : జీవితం అన్న పదం లేకపోయినా – నువ్వు మరియు లోకం అన్న పదాలు వున్నాయి కదా )
పచ్చని కాపురం (1985) లో సూపర్ స్టార్ కృష్ణ శ్రీదేవి గారి సినిమా లో
వెన్నెలైనా చీకటైనా నీతోనే జీవితం
సుమంగళి (1989) లో
జీవితం ఓ ప్రయాణం – నిండుగా సాగనీ
కొండవీటి దొంగ (1990) లో
జీవితమే ఒక ఆట సాహసమే పూబాట
మెగా స్టార్ శైలి లో (రాబిన్ హుడ్ స్టైల్)
ఇలా మరిన్ని తెలుగు పాటలు – ఇప్పుడు మచ్చుక్కి కొన్ని హిందీ పాటలు కూడా
HINDI LIST
జీవన్ కి సఫర్ మే రాహీ
మిలితేహ్ బిఛడ్ జానెకో
ఔర్ దేజతేహ్ యాదే
తన్హాయి మెయిన్ తడపానెకో
మునీంజీ (1955) లో పాట
దీని అర్ధం భలే వుంది –
జీవితపయనంలో తోటి ప్రయాణీకులు కలుస్తూ వుంటారు
వెంటనే విడిపోతారు కానీ వారి జ్ఞ్యాపకాలు మాత్రం మనల్ని వంటరితనంలో చుట్టు ముడతాయి
మధుమతి (1958) లో
సుహానా సఫర్ హై యెహ్ మౌసమ్ హసీ
అనారీ (1959) లో
జీనా ఐసీ కా నామ్ హాయ్ అన్న మాటలో చరణం పూర్తి అయ్యే పాట
హమ్ దోనో (1961) సినిమా లో ఇంకో దేవానంద్ పాట
మెయిన్ జిందగీ క సాథ్ నిభాతా గయా
హర్ ఫికర్ కో ధువా మెయిన్ ఉడాతా గయా
అస్లీ నకిలీ (1962) లో
తుఝే జీవన్ కా దోర్ సే బాంద్ లియాహై
(మీకు ఒక ఐడియా వచ్చి ఉంటుంది .ఇదంతా ఒకప్పుడు తెలుగు కోరాలో కూర్పు చేసినదే. మొదటి రెండు లైన్స్ తో పాటు గా యూట్యూబ్ లింక్ తో తెలుగు కోరా లో ఇదివరకే కూర్పు చేసిన లంకె క్రింద జత చేయబడింది)
Hamne Dekhi Hai Un Aankho Ki Mehekti Khushboo Haath Se Chhoo Ke Ise Rishton Ka Ilzaam Na Do Sirf Ehsaas Hai Ye, Rooh Se Mehsoos Karo Pyar Ko Pyar Hi Rehne Do, Koi Naam Na Do
Hindi
हमने देखी है उन आँखों की महकती ख़ुशबू हाथ से छू के इसे रिश्तों का इल्ज़ाम न दो सिर्फ़ एहसास है ये रूह से महसूस करो प्यार को प्यार ही रहने दो कोई नाम न दो
Translation
I have seen the fragrance emanating from those eyes. Do not stain it by labeling it as a relationship. It is only realization; experience it with your soul. Let love be love, do not ascribe it a label.
Roman Script
Pyar Koi Bol Nahi, Pyar Aawaaz Nahi Ek Khamoshi Hai, Sunti Hai Kaha Karti Hai Na Ye Bujhti Hai Na Rukti Hai, Na Thehri Hai Kahi Noor Ki Boond Hai, Sadiyon Se Baha Karti Hai
Hindi
प्यार कोई बोल नहीं, प्यार आवाज़ नहीं एक ख़ामोशी है सुनती है कहा करती है न ये बुझती है न रुकती है न ठहरी है कहीं नूर की बूँद है सदियों से बहा करती है
Translation
Love is not lyrics, love is not sound (or voice). It is a silence that listens and speaks by itself. It does not die, it does not stop, it does not pause. It is a drop of bliss that flows for eons.
Roman Script
Muskurahat Si Khili Rehti Hai, Aankhon Mein Kahi Aur Palkon Pe Ujaale Se Jhuke Rehte Hain Honth Kuchh Kehte Nahi, Kaanpte Hothon Pe Magar Kitne Khaamosh Se Afsaane Ruke Rehte Hain
Hindi
मुस्कुराहट सी खिली रहती है आँखों में कहीं और पलकों पे उजाले से झुके रहते हैं होंठ कुछ कहते नहीं, काँपते होंठों पे मगर कितने ख़ामोश से अफ़साने रुके रहते हैं
Translation
It blooms like a smile somewhere in the eyes. It adorns the eyelashes with a glow. Lips do not say much but on quivering lips, many silent stories remain suspended (waiting to be told).
గుల్జార్ పాటల్లో ఓ గొప్ప పాట. ఖామోషి చిత్రం-1969
ప్రేమ కు నిర్వచనం, పేరు,భాందవ్యం అనేవి ఉండవు. మౌనంగా, ఆత్మ తో ముడిపడి ఉంటుంది
నిర్వచనాలు ఆపాదించి దాని స్వచ్చతను మలినం చేయకూడదు. – ఇది సెంట్రల్ థీమ్.
Sometimes, two people are drawn to each other but their relationship has no name .By giving a label to a relationship, expectations to conform to the norms of that label set in. (అలాంటి భావన సమాజపు రీతుల్లో ఫిట్ అవుతుందా – అనేది ప్రశ్న ? – ఇది నా సొంత అభిప్రాయం )
నిన్నటి నుంచీ ఒక్క రవ్వ నడుం నొప్పి! అయినా నా 4 కిమీ మార్నింగ్ వాక్ చేశాను అనుకోండి. ఎందుకంటే నాది సైనికుడి డిసిప్లిన్. నడుం నొప్పని సైనికుడు మార్నింగ్ డ్రిల్ కి డుమ్మా కొడతాడా? కొట్టడు. నేను సేమ్ పించ్!
ఇవాళ కాస్త మాములు మనిషినవ్వాలని వంటింట్లోకెళ్ళి “తప్పుకో మా అమ్మకి చుక్కకూర పచ్చడి చేయమంది. చేసి పారేస్తా” అన్నా
మా ఆవిడ “ఓవర్ ఆక్షన్ చేయకండి. అసలే నడుం నొప్పి అంటున్నారు. వెళ్లి రెస్ట్ తీసుకోండి. లేకపోతే ఉన్నాయిగా టీవీ నిండా చెత్త వెబ్ సిరీస్! వెళ్లి అవి చూసుకోండి” అంది
నేను “హై ఫీవర్ తో సచిన్ క్రికెట్ మ్యాచ్ ఆడాడు. అతనే నా ఇన్స్పిరేషన్. తప్పుకో” అని ఈ హైదరాబాద్ వాతావరణానికి ఒకింత గాత్ర సౌలభ్యానికి అభ్యంతరం ఏర్పడినా అలాగే పోయిన గొంతుతో గొంతు చించుకు అరిచా.
మా ఆవిడ చలిస్తేనా? “సచిన్ వయసులో ఉన్నప్పుడు అలా ఆడాడు. మీలా సీనియర్ సిటిజెన్ అయ్యాక కాదు” అని ఓ లా పాయింట్ లాగింది.
(రామాయణంలో పిడకల వేట: అసలు లాయర్లలో ఆడవాళ్లు ఎందుకు ఎక్కువ ఉండరు. వాళ్ళు లాగినన్ని, పీకినన్ని లా పాయింట్లు ఇంకెవరూ పీకలేరు కదా?)
నాకో సందేహం. సచిన్ అలా హై ఫీవర్ తో క్రికెట్ మ్యాచ్ ఆడుతూంటే వాళ్ళావిడ అభ్యంతరం చెప్పలేదా? అసలు ఫీవర్ ఉన్నట్టు ఆవిడకి తెలుసా? తెలిసి, చెప్పినా సచిన్ ఆమె మాటని తోసి పుచ్చి మ్యాచ్ ఆడాడా? చరిత్రలో ఇలాంటి ఇంపార్టెంట్ చిన్న చిన్న పాయింట్స్ రాయకపోవడంతో నాబోటి వాడికి అలాంటి ప్రఖ్యాత ప్రముఖుల్ని ప్రేరణగా తీసుకుని అలా ఆ విధంగా ముందుకి వెళ్లే సదవకాశాలు ఉండవు.
ఇదేటిది? మనం ప్రముఖుల్ని గురించి, విని, చదివి, వీడియోలు చూసిన వెంటనే తర్వాత వచ్చిన మొట్టమొదటి అవకాశం వాళ్ళ ఇన్స్పిరేషన్ తో చేసేస్తాం కదా? చెయ్యాలి కదా? కానీ మా ఆవిడ థియరీ ప్రకారం KFC ఓనర్ (ఆయన పేరేంటో? అయినా ప్రేరణకి పేరుతొ ఏం పని లెండి!) తన 65 ఏట KFC స్టార్ట్ చేసాడు కాబట్టి మనకి చిన్న వయసులో ఏదన్నా వ్యాపారం మొదలెట్టాలన్న ఇన్స్పిరేషన్ వచ్చినా 65 ఏళ్ళు వచ్చేదాకా ఆగాలన్న మాట!
నాకస్సలు నచ్చలేదు ఈ థియరీ!
కానీ ఇంట్లో పురుషుడికి కనీస హక్కులే ఉంటాయి. ఏతా వాతా వంటింటి సర్వ హక్కులు ఆడవాళ్లవే కాబట్టి ఈ పూటకి నాకు వంటింటి ప్రవేశం నిషిద్ధం!
నేనేదో ఇలా నడుం నొప్పితో వంట చేసి నా జీవిత చరిత్రలో ఏదో ఒక చాప్టర్ చివర ఓ చిన్ని బాక్స్ లో ఇలాంటి టిడ్ బిట్స్ పెట్టుకునే ఓ మహత్తర అవకాశం పోగొట్టుకున్నా!
బ్యాంక్ ఉద్యోగంలో కఠిన మైనది,అందరూ కోరుకునేది foreign Exchange(Forex) dept. అంతా రూల్స్ మయం. అందులోకి వెళ్ళాలంటే అప్పట్లో తెల్లజుట్టు అధమం. అటువంటి dept కు నన్ను పోస్ట్ చేశారు. అందులోనూ probation లో.నాకప్పుడు 25 ఏళ్ళు నిండలేదు.అందులో న్యూఢిల్లీ మెయిన్ బ్రాంచ్. వామ్మో ! అసలు ఎవరూ ఊహించలేని పరిణామం..ఇంపోర్ట్స్ హెడ్ గా వెళ్ళా.
నా పక్కన తల నెరిసిన ఓ అరవతను ఎక్సపోర్ట్స్ హెడ్. పొద్దున వెళ్తే సాయంత్రం 7 వరకు పని అంతా ఔపోసన పట్టటం. ఓ రెండు నెలలు గడిచాయి. 16 బ్రాంచీలు నాకు reporting (jk నుండి mp వరకు.) .పని మీద పట్టు బాగా సంపాదించా.
ఆ సమయంలో ఒక సమస్య వచ్చింది. ఘజియాబాద్ HCL అకౌంట్ నా పరిధి లోనిది. అప్పుడు వాళ్ళు ఏనుగంత కంప్యూటర్లు చేసేవారు. వాళ్ళ పర్చేస్ హెడ్ వచ్చి మేనేజర్ కేబిన్ లో వెళ్ళి imports అని అన్నాడట. మానేజర్ కుముదం మ్యాగజిన్ చదువుతూ గో టు ghouse అన్నాడట.వాడికి కోపం నెత్తి కెక్కి నాట్యమాడింది. कौन से गधा को बिठाया అని చిందులు.నేను “77” కూల్ డ్రింక్ తెప్పించి విషయం అడిగా. నువ్వు కొత్తవాడివి.నీకు తెలియదు పో అన్నాడు.
సంగతి : సీకో జపాన్ నుండి పార్టులు import చేయటానికి HCL తరపున మా బ్యాంక్ ఒక LC ఇష్యూ చేసింది. అది yen currency లో ఉన్నా కూడా సీకొ కు నష్టం వస్తుందని(విదేశీ మారక ద్రవ్యం వల్ల) imports ఆపేస్తామని టెలెక్స్. వాళ్ళకి yen లో నే డబ్బు కావాలంట. మాకా జపాన్ బ్యాంకులలో yen acct లేదు. మాకున్న పౌండ్ అకౌంట్ నుండి మారకం వల్ల వాళ్లకు నష్టం వస్తుందని సప్లై ఆపేశారు. నేను విని నాకు 4 రోజులు టైం ఇప్పించండి అని బామాలి పంపించేశాను.
నాకు ఏమి పాలుపోలేదు. పక్కన ఎక్సపోర్ట్స్ వాడికి చీమ కుట్టినట్టు కూడా లేదు.ఆ రోజంతా ఆలోచించా.
మా బ్యాంక్ పౌండ్ అకౌంట్ NatWest bank లో ఉంది.మా సుత్తి బ్యాంక్ అకౌంట్ NatWest లో ఉండగా లేంది, NatWest లాంటి పెద్ద బ్యాంక్ వాళ్ల yen acct అతి పెద్దదైన బ్యాంక్ ఆఫ్ టోక్యో లో ఉండదా అని ఆలోచించా.
feeble logic.
నాకు ఎవరూ ఊహించని ఆలోచన వచ్చింది. నేను NatWest bank వాళ్ళ yen acct ను ఆపరేట్ చేస్తే ఎలాగుంటుంది?
ఎలా..అని సంశయం. సరే మూడు పేజీల ఉత్తరం NatWest కు రెడీ చేశా.telex ద్వారా పంపాలి. నాకా telex టైపింగు రాదు. మేనేజర్ కు చూపిస్తే ఇది కుదరదు అని అంటారు. ఎలా?
మా బ్రాంచ్ బ్యూటీ(నాకు బులుగు స్వేట్టర్ అల్లి గిఫ్ట్ ఇచ్చిన అమ్మాయి- ఆముచ్చట మరో సారి ) దగ్గరకు వెళ్ళి Cavendish లో ఐస్ క్రీం ఇప్పిస్తా..నాకు మెసేజ్ టైప్ చేసి పెట్టు అన్నా. మేనేజర్ సంతకం పట్రా అంది.లేదన్నా.
నాకు టైపు చేసి perforated paper ribbon పంచ్ చేసి ఇవ్వు. నేనే ట్రాన్స్మిట్ చేసుకొంటా.. అని అడిగా..సరే అని ఒక మెలిక పెట్టింది. తనను సినిమా కు తీసుకొని వెళ్ళాలి అంది నవ్వుతూ. నేను కుదరదు.ఐస్క్రీమ్ మాత్రమే అన్నా.ముందు ఒప్పుకోలేదు. సినిమా అంది. I was firm. చివరకు నేను బండోడు అని నిర్ధారించుకొని సరే అని పేపర్ రిబ్బన్ కట్ చేసి పద ఐస్ క్రీం ఇప్పించు అంది.
నేను ఐస్ క్రీం తనతో బాటు గబగబ తింటుంటే అలా తినకూడదు అని నాకు క్లాసు పీకింది. అమ్మాయి తో వచ్చినప్పుడు కొంప లంటుకు పోతున్నాయని ఐస్ క్రీమ్ తిన కూడదు. కబుర్లు చెపుతూ ఒక గంట స్పెండ్ చేట్టాలి అని ఎలిమెంటరి క్లాసు పీకింది. వింటం తప్పదుగా..
గంట తర్వాత Cavendish నుండి బయట పడి , బ్రాంచ్ కు వచ్చి నా దగ్గర ఉన్న code book నుంచి కోడ్ కంప్యూట్ చేసి telex రూం కు వెళ్ళి మెసేజ్ ట్రాన్స్మిట్ చేసేసా.. దాని కాపీ బ్యాంక్ ఆఫ్ టోక్యో కు కూడా పంపేశా.
మూడురోజులు గడిచాయి.నాకు నిద్ర పట్ట లేదు. నాలుగో రోజు రెండు telex మెసేజ్ లు వచ్చాయి. ఒకటి NatWest నుండి. వాళ్లు “ మీ problem అర్థం అయింది. As a special case మీరు ఈ క్రింద తెలిపిన 16 కరెన్సీల బ్యాంక్ అకౌంట్లు మా తరపున ఆపరేట్ చేయవచ్చు కాని ఒక రోజు ముందు తెలియపరచండి.” నేను ఎగిరి గంతు వేశా.
రెండో టెలెక్స్ బ్యాంక్ అఫ్ టోక్యో నుండి. “మాకు NatWest నుండి అనుమతి వచ్చింది.వాళ్ళ అకౌంట్ మీ తరపున డెబిట్ చేశాము.శీకో కు నిన్ననే అమౌంట్ క్రెడిట్ చేసాము”. నేను గాల్లో తేలుతున్న ఫీలింగ్.
ఇంతలో ఘజియాబాద్ నుండి ఫోన్. HCL purchase హెడ్ సంతోషం గా నా parts airlift అయ్యాయి అంటూ రేపు అశోక లో లంచ్ అన్నారు. సున్నితంగా రాలేను అని చెప్పా.
ఇక నేను జరిగిన కథ అంతా సెంట్రల్ ఆఫీస్ కు 4 పేజీల foolscape టైప్ చేయించి,telex కాపీలు జత చేసి మేనేజర్ దగ్గరకు వెళ్ళాను.ఆయన ఒక పేజీ చదివి అగ్గి మీద గుగ్గిలం అయ్యారు.నువ్వు ఫ్రాడ్ చేశావు.నేను సంతకం చెయ్యను. అన్నారు.నేను లేని ఓపిక తెచ్చుకుని మొత్తం వివరంగా చెప్పాను..వింటేగా? NatWest ను ఒప్పించగలిగా.. నా మే నేజర్ ను ఒప్పించలేక పోతున్నా.కోపం వచ్చేస్తుంది.
ఇక లాభం లేదని.. సర్ fraud అని సెంట్రల్ ఆఫీస్ తేలిస్తే నన్ను ఉద్యోగం నుండి పీకేస్తారు.మీకెంటి అన్నా. ఊహు! సంతకం పెట్టనన్నారు. నేను ఆయన పెన్ను టేబుల్ పై నుండి తీసుకొని “yours truly ..Manager “ దగ్గర Slash పెట్టి నేను నా ఫుల్ సంతకం చేసి పేరు రాసి పక్కన Probationary officer అని రాశా. (PO అదేదో పెద్ద designation అయినట్టు). ఆయన నన్ను ఎంత ధైర్యం? వెంటనే Forex deptనుండి వెళ్ళిపో అన్నారు. నేను సెంట్రల్ ఆఫీస్ నుండి జవాబు వచ్చిన తర్వాత వెళ్తాను అని బయటకు వచ్చి ఆ లెటర్ despatch లో ఇచ్చేసా.
ఒక వారం తర్వాత సెంట్రల్ ఆఫీస్ నుండి ఒక పెద్ద లెటర్. Ghouse గారికి .”మీరు ఇలా మాకు ముందు చెప్పకుండా చెయ్యటం పద్ధతి గాదు. ఇక ముందు మా పెర్మిషన్ తీసుకోండి. మీరు సజెస్ట్ చేసినట్టు మేము yen acct Japan లో Dai-ichi Kogyan బ్యాంక్ లో ఓపెన్ చేశాము.దాని నంబర్ క్రింద ఇస్తున్నాం”
Manager లెటర్ చదివి చూసావా..నే చెప్పాగా. నా మాట వింటేగా? అన్నారు. నేను వెంటనే నేను చేసింది ఫ్రాడ్ కాదు గా అన్నాను.ఆయన గుర్రుగా చూశారు.
రెండో లెటరు నా పేరు మీద సీల్డ్. MD ఆఫీస్ నుండి.ఓపెన్ చేశా. నేను చేసిన పని ఔట్ Of box అని మెచ్చుకొన్నారు. చివరన అన్నివేళలా అప్రమత్తం గా ఉండాలి ఇటువంటి undocumented protocols attempt చేస్తున్నపుడు అని ముగించారు. ఆ లెటరు మేనేజర్ చూసి అరే MD letter నాకు ఇంతవరకు రాలేదు. నీకు వచ్చింది అని అంటూనే చూసావా నువ్వు చేసింది రూల్ ప్రకారం కాదు అన్నారు .
నువ్వు రూల్ ప్రకారం ముందస్తుగా నా అనుమతి తీసుకో లేదు. కాబట్టి Forex నుండి నిన్ను FD dept కు ట్రాన్స్ఫర్ చేస్తున్నా అని చెప్పారు. నేను కూడా నిశ్చయించుకొన్నా ఇంక అక్కడ కుదరదు అని. Ok sir అన్నా.
కానీ మేము నలుగురు PO లం చంద్రశేఖర్ అని ఓ Forex guru ఉండేవారు. ఆయనను ఒప్పించి రోజూ Office hours తర్వాత 6–8pm Forex ఓ 5 నెలలు నేర్చుకున్నాం.
కొసమెరుపు: కట్ చేస్తే. ఆ మే నేజర్ గారు 1987 లో Hyd కు జోనల్ మేనేజర్ గా వచ్చారు.అప్పుడు నేను నల్లకుంట బ్రాంచ్ మేనేజర్ .అందరూ airport కు వెళ్ళాం. ఆయన అందరికీ షేక్ హ్యాండ్ ఇస్తూ నా దగ్గరికి వచ్చి నువ్వు ఇక్కడున్నావా ? అని కొంచెం సేపు నా చేతిని వదల్లేదు. తర్వాత భుజం మీద చెయ్యి వేసి కారు వరకు నాతో నడిచారు.
( వీడు ఇక్కడ కూడా దాపురించాడా అని మనసులో అనుకోని ఉంటారేమో ఆయన ) .
మా బ్యాంక్ పక్కనే BOAC ఆఫీస్ ఉండేది.( బ్రిటిష్ ఎయిర్వేస్ కంటే ముందు BOAC అనే పేరు )
ఆ రోజుల్లో(1977 ) Compulsory Deposit Scheme ( CDS) లో yearly 20pct refund ఉండేది. లెడ్జర్లు వెతకటం,అప్పుడు calculate చేయటం,వోచర్లు వేయటం,టోకెన్ ఇవ్వటం,ఆఫీసర్లు సైన్ చెయ్యటం, cashier ఇవ్వటం ఓ పెద్ద తతంగం నడిచేది. 30 నిమిషాలు పట్టేది.
ముగ్గురు మగ క్లర్క్ లుఉన్న dept కు నన్ను ఆఫీసర్ గా వేసారు..చాలా మటుకు efficiency పెంచినా కొన్ని పాతుకుపోయిన వాటిని పెకలించలేము.
సరే..refund సీజన్ మొదలైంది.
Air hostess ల తాకిడి ఎక్కువైంది.టేబుల్ దగ్గరకు వచ్చిన ఏర్ హోస్టెస్ల ను ఎక్కువ సేపు కూర్చో బెట్టమని మా క్లర్క్ ల అభిలాష.నేను ససేమిరా అనేవాడిని.
ఇలా కాదని,ఓ కొత్త సిస్టమ్ పెట్టా. అన్నీ అకౌంట్లలో refund calculate చేసి డేట్ లేకుండా వోచర్లు వేసేసి ఆయా ఫోలియోల్లో ఉంచేసే ప్రక్రియ.. పేపర్స్ కొంచెం బయటకు కనబడుతుంటాయి.కొంచెం untidy గా ఉంటుంది.కానీ efficient గా కస్టమర్ ను సర్వ్ చేయొచ్చు.
మేనేజర్ మర్నాడు చూసి పేపర్లు బయటకి కనబడుతున్నాయి.లోపలపెట్టమని ఆదేశం.నేను కుదరదన్నా.నన్ను చాలా adamant అని అన్నారు.
ఈ process లో 15 నిమిషాలు తగ్గించాము.
ఓ రోజు చాలా అందమైన airhostess suitcase లాక్కుంటూ నా సీట్ దగ్గరకు వచ్చింది.కుర్చీ ఖాళీగా ఉంటే కూర్చోమని చెప్పా. టైం లేదు. టాక్సీ వెయిటింగ్. 5 నిమిషాల్లో లో వెళ్లిపోవాలి అన్నది.5000 రూపాయల refund.
మా క్లర్కు గొణుగుతూ కొంచెంసేపు ఉంచండి అంటున్నాడు.
వాడిచే ఆ లెడ్జర్ తియ్యించి,డెబిట్ వోచర్ వెనకాల ఆ అమ్మాయితో సంతకం చేయించా. నా సీట్ కు దగ్గరగా ఉన్న క్యాషియర్ పేరు Mrs Thailambaal. నేను 5000 తైలంబాల్ అని గట్టిగా అన్నా. ఆవిడ గాల్లో 5000 కట్ట అలా విసిరేసింది. నేను ఒడుపుగా పట్టుకొని ఆ అమ్మాయికి ఇచ్చాను. అమ్మాయిని టైం అడిగాను. అప్పటికి 3ని 50 సెకండ్స్ అయింది అని చెప్పింది.
థాంక్స్ చెప్పి బయలుదేరుతూ నా పేరు అడిగింది.నేను చెప్పా. గేట్ దగ్గరకు వెళ్లి బిగ్గరగా ghouse you are a star అని గట్టిగా చెప్పింది. నేను అటు తిరగ్గానే ఒక ఓ ఫ్లయింగ్ కిస్ ఇచ్చింది.
బ్యాంక్ హాల్ మెత్తం Stunned. హాల్ లో ఉన్న కోలీగ్లు అందరూ పార్టీ పార్టీ అని ఒకటే గోల.40 కాఫీలు సమర్పయామి. ఖర్చు 40 రూపాయలు.
మర్నాడు నన్ను పిలిచి బ్రాంచ్ మేనేజర్, ఈ కిస్సులు అవి ఏమిటి అని అన్నారు.
ఇంట్లో శ్రీమతికి చెప్పా.అవిడ గారు “ఫ్లయింగ్ కిస్ 40 రూపాయలా” అని నన్ను ఆట పట్టించేది చాలా రోజులు.
Oct 1977.కనాట్ ప్లేస్ న్యూఢిల్లీ మెయిన్ బ్రాంచ్ లో పోస్టింగ్.. మేము నలుగురు PO లం. నేను,ఫస్ట్ ర్యాంక్ అమ్మాయి,ఇంకో ఇద్దరం.నాకు ఏదో చెత్త పెండింగ్ పని ఇచ్చారు. యమ స్పీడ్ గా చేశా.ఇంకోటి ఇచ్చారు.అదీ అంతే. ఓ నెల్లాళ్ళకీ “బాబు బాగా చురుకు” అనే బిరుదాంకితుడయ్యాను.
నన్ను savings సెక్షన్ కు ఆఫీసర్ గా వేశారు. L shaped counter.18 మంది అమ్మాయిల అతిపెద్ద dept. నేనొక్కడినే ఆఫీసర్. పంజాబీ ,తమిళ్ అమ్మాయిలు.సగం మంది PG లు. పొద్దున్నుంచి 2pm వరకు భలే రష్. అందరితో చక్కటి rapport.
ఓ సారి అందరూ నా table దగ్గరకొచ్చి ఓ డౌట్ అడిగారు.
ప్ర: మీ భార్య మీకంటే ఫెయిర్ గా ఉంటారా?
నే: ఉండరు
ప్ర: మీకంటే ఎక్కువగా చదివారా?
నే: లేదు
ప్ర: మీ కంటే డబ్బు కలవారా?
నే : కాదు
ప్ర: మీది లవ్ మ్యారేజా?
నే: కాదు
ప్ర: why the hell did you marry her ?
నే: చిరునవ్వు.
శ్రీమతి గారిని పరిచయం చెయ్యి coming Saturday అని ఏకగ్రీవ డిమాండ్.
Saturday మధ్యాహ్నం లజ్పత్ నగర్ నుండి తీసుకొచ్చి బ్రిటిష్ క్వీన్ కు పరిచయం చేస్తారే అలా వరుసగా నిల్చోబెట్టి అందరికీ పరిచయం చేశా.కాఫీలు సమోసాలు అమ్మాయిలదే బిల్లు.
ఓ గంట గడిచిన తర్వాత ఇంటికి వెళ్ళాం.ఏమి అడిగారు అని నేను ఆరా తీసా.నిన్ను బాగా చూసుకొంటాడా అని డౌట్ express చేశారట.
నా దస్తూరి ఆ రోజుల్లో బాగుండేది. అమ్మాయిల్లో చాలామంది నా దస్తూరి కోసం FD (nominal amount కి) చేసే వారు. ఆరోజుల్లో అది చేత్తో వ్రాయాలి కదా..
నా టేబుల్ సొరుగు లో రెగ్యులర్ గా ఎవరో చాక్లెట్లు పెట్టేవారు.మా ఆఫీస్ ప్యూన్ ను కనిపెట్టమని చెప్పాను. అతను ఓ రోజు రహస్యాన్ని ఛేదించాడు. గ్రౌండ్ ఫ్లోర్ లో ఉన్న అమ్మాయిలలో చాలా అందమైన పంజాబీ అమ్మాయి పెట్టుతుందని తెలిసింది. . అస్తమానం చూస్తూ ఉండేది. ఆ అమ్మాయి తో నేను కొంచెం ఇబ్బంది పడ్డా
ఒకసారి తనని కాఫీ కి తీసుకొని వెళ్ళి , ఇది మంచిది కాదు. ఇలా చేయవద్దు అని polite and firm గా చెప్పా. అర్థం చేసుకొందేమో మరి, ఆబ్రాంచ్ లో నేనున్న మిగతా సంవత్సరం నాతో తను మరల మాట్లాడలేదు.
चौदवीं का चाँद हो या आफ़ताब हो? जो भी हो तुम ख़ुदा की क़सम, लाजवाब हो పున్నమి చంద్రవదనమా లేక సూర్య బింబమా ? ఏమైనా గాని,నీవు అసమాన సౌందర్య వతివి
ज़ुल्फें हैं जैसे काँधों पे बादल झुके हुए आँखें हैं जैसे मय के प्याले भरे हुए मस्ती है जिसमें प्यार की, तुम वो शराब हो కురులు భుజాల పై వాలిన మేఘం లా
నయనాలు నిండైన మధు పాత్ర లా
ప్రేమ రంగరించిన మధువు లా
चेहरा है जैसे झील में हँसता हुआ कँवल या ज़िंदगी के साज़ पे छेड़ी हुई ग़ज़ल जान-ए-बहार, तुम किसी शायर का ख़्वाब हो
ముఖారవిందం సరస్సు సరస్సు లోని వికసిత పద్మమా
బతుకు వీణపై పలికించిన గీతమా
వసంత రూపమా.. కవి స్వప్నమా ..
होंठों पे खेलती हैं तबस्सुम की बिजलियाँ सजदे तुम्हारी राह में करती है कहकशाँ दुनिया-ए-हुस्न-ओ-इश्क़ का तुम ही शबाब हो
అధరాల పై చిరునవ్వులు తటిల్లతలా
నీ కోసం శిరస్సు వంచిన పాలపుంతలు జగత్తు లో అందానికి యవ్వనానికి నీవే చిరునామా
షరా :: పాట లోని కొన్ని పదాలకు సరిగ్గా అనువాదం కుదర లేదు.
ఈ పాట లోని ఉర్దూ పదాలు :
Chaudhvin ka chand = పొర్ణమి
Aaftaab = సూర్యుడు
Lajawab = అసమానమైన
Maey = మధువు
Saaz = వాయిద్యం
Jaane bahaar = వసంత శోభ
Khwaab = స్వప్నం
Tabassum = చిరునవ్వు
Sajda = శిరస్సు వంచి ప్రమాణం
Kaikashaan = పాలపుంత
Duniya-e-husno-ishq = మిస్ వరల్డ్
Shabaab = యవ్వనo
పాట గురించి :
షకీల్ బదాయూని రాసిన గీతాల్లో అజరామరం ఇది.
పాటలో ప్రకృతి భాగాలైన చంద్రుడు,సూర్యుడు, మేఘాలు,సరస్సు,పాల పుంతలు దర్శన మిస్తాయి.ప్రేయసిని వీటితో పోల్చి, ఆమె అందానికి సూపర్ ఎలివేషన్ ఇచ్చాడు కవి.(ఎలివేషన్ అంటే ఇప్పటి హీరో లకు ఇచ్చేయేది కాదు సుమా !)
ప్రతి వాక్యం ప్రేయసి అందానికి సలాం చేస్తుంది.
మొదట్లో చంద్ర బింబమా /సూర్య బింబమా అని మీమాంస ఉన్నా — ఏదైనా సరే ఆమె వదనం matchless అంటే ఎవరికీ సాటిరానిదని చెప్పటం లో she is unique అని భావం.
ఇకపొతే కురులు,చిరువవ్వు, కనుదోయి ల ను మేఘాలు,తటిల్లతలు ,మధు పాత్రలతో పోల్చటం సూపర్.
Duniya-e-husno-ishq = జగత్తు లో అందం +ప్రేమ కలబోసినా ఇంతి – అని చెప్పటం – ఓహ్!
పాట పాడిన రఫీ గురించి చెప్పే సాహసం, ఆ గొంతులో మాధుర్యం , పలికించిన భావాలు విశ్లేషణ నాఊహకు కూడా అందనిది.
“ఓంఢ్ర పెట్టడం మానేస్తున్నాను!” పత్రికా ముఖంగా ప్రకటన చేసింది “న ఓంఢ్ర గార్ధభ”! ఇలా ఒక గార్ధభం ప్రకటన చెయ్యడం మొదటిసారి అవడంతో జనావళిలో కలకలం రేగింది. సహగార్ధభాలన్నీ ఈ నిర్ణయానికి విస్తుబోయాయి. కొన్ని యుగాలుగా ఇటువంటి వైపరీత్యం ఎరుగని జంతుజాలం అంతా కలిసి అసలు ఈ విషయం అంతు చూడాలని బయలుదేరాయి.
ఒక పెద్ద మైదానంలో సభ కొలువు తీరారు. సభావేదిక మీద, “నఓంఢ్ర ప్రతిజ్ఞా పాలన చేస్తున్న గార్ధభం గారు ” మాత్రమే ఉన్నారు. ఎదురుగా ఎడమ ప్రక్క స్వజాతి గుంపు, కుడి ప్రక్కగా నానాజాతుల సంఘటిత గుంపులు కూడి ఉన్నారు. స్వజాతి గుంపు ఆతృత గా ఎదురు చూస్తుంటే, మిగిలిన జాతులన్నీ ఇప్పుడు జరగబోయే సభలో తమ ధృక్పధం ఎలా తెలియచెయ్యాలో మంతనాలు చేస్తున్నాయి.స్వజాతి గార్ధభాలు కొన్ని, ఈ నఓంఢ్ర గార్ధభకి బేషరతుగా మద్దతు పలకాలా? లేక అంశాలావారీగా మద్దతు తెలియచెయ్యాలా అని తర్జన భర్జన పడుతున్నాయి.
కొన్ని పెద్దరికం గార్ధభాలు గుంపు, గంభీరంగా తోకలు ఊపుతూ, మెజారిటీ ఎటు ఉంటే అటు దూకే ఆలోచన బయటపడనివ్వకుండా 30 డెసిబల్స్ మించకుండా ఓంఢ్రిస్తున్నాయి. పరువంలో ఉన్న పిల్ల గార్ధభాలు, “ఓంఢ్ర పెట్టడం తమ జన్మహక్కు, దానికి త్యజించడం అంటే జాతి అస్థిత్వం కోల్పోవడమే” పెద్ద ప్లకార్డులు తోకలకు కట్టుకుని అటుఇటు ఊపుతున్నాయి. “సభా మర్యాద, సభా మర్యాద?”, అంటూ వాటిని హెచ్చరించబోయిన గంభీర గార్ధభాలని వారించాయి కొన్ని సమయస్పూర్తి గార్ధభాలు, “ఈ సభ అయిపోయేవరకు వాటిని అలా ఊపుతూ ఉండనివ్వండి, ఈ గుంపులో కొద్దిగా గాలాడుతుంది” అంటూ.
వారు ఇవ్వబోయే సందేశం కోసం ఎదురు చూసి చూసి, శోషవచ్చ్చి సోలిపోయిన కొన్ని అర్భక గార్ధభాలు, పక్కనే ఉన్న సోడా కొట్టుని ఆశ్రయించాయి.
నానాజాతి గుంపులలో కొన్ని జంతువులు అక్కడికి వినోదం కోసం వస్తే, కొన్ని వేట కోసం వచ్చాయై. బాగా ట్రెయిండ్ అయినవి కొన్ని వేగుల్లా పనిచేయడానికి, కొన్నేమో ఊరికే ఆరుబయట తిరగే బదులు, ఇక్కడకొస్తే ఏమైనా చిరుతిండి దొరకచ్చేమో అన్న ఆశతో, కొన్నేమో మావాటితో మేము, మాకు అజెండా ఏమీ లేదు మా జాతి జెండానే ముఖ్యం అనుకుంటూ ఈ సభలో దూరిపోయాయి.
గలగలలు, గొణగొణలు, గుసగుసలు, కీచుగొంతులు, మౌనముద్రలు, హుంకరింపులు, అదిలింపులు, బెదిరింపులు, లాలింపులు, కేరింతలు, గావుకేకలు, పెడబొబ్బలు, ఘర్జనలు, వెక్కిరింతలు, పలకరింపులు, చీత్కరింపులు, అలా అలా అన్ని రకాల ఇంపులులో స్టేజీ మీద ఉన్న “న ఓంఢ్ర గార్ధభ” ని పట్టించుకునేవాళ్ళే లేకపోయారు.
ప్రేక్షకులందరి దృష్టి తనవైపు మరల్చుకోవాలనుకున్న తపనతో “సైలెన్స్” అని మైకులో అరవాలనుకున్నా కానీ, ఆ ఓంఢ్రింపు కూడా వ్రతభంగమే అవుతుందని, ఏమీ చెయ్యాలో తెలియని దిక్కుతోచక దిక్కులు చూస్తూ ఉండిపోయారు “న ఓంఢ్ర గార్ధభ” గారు.
